Timman sha'riyah: ryż ze smażonym makaronem
Timman sha'riyah (تمن شعرية) to tradycyjny iracki dodatek z ryżu i smażonego makaronu nitki (vermicelli). W kuchni irackiej towarzyszy większości duszonych dań mięsnych i warzywnych. Choć warianty ryżu z makaronem spotyka się w całym świecie arabskim, nazwa timman i sposób przygotowania mocno osadzają tę potrawę w irackiej tradycji kulinarnej i na terenach dawnej Mezopotamii.
W innych krajach Bliskiego Wschodu (Lewant, Egipt) identyczne albo bardzo podobne danie nosi nazwę ruz bil sha'riyeh (رز بالشعيرية).
Nazwa dania wywodzi się wprost z irackiego dialektu arabskiego i różni się od terminologii używanej w krajach ościennych:
- Timman (تمن): w Iraku oznacza ryż. Większość pozostałych krajów arabskich (na przykład Egipt, Syria czy Liban) używa na ryż standardowego arabskiego słowa ruz. Pochodzenie słowa timman nie zostało do końca wyjaśnione przez językoznawców, a niektóre teorie wiążą je z dawną uprawą ryżu na mokradłach południowego Iraku.
- Sha'riyah (شعرية): oznacza vermicelli, czyli makaron nitki. Słowo pochodzi od arabskiego rdzenia sha'r (włosy) i odnosi się do cienkiego kształtu makaronu.
Gotowa potrawa robi wrażenie kontrastem między śnieżnobiałym ryżem a brązowym makaronem. Konsystencja jest sypka i puszysta, a ziarenka ryżu nie sklejają się ze sobą.
W irackiej kuchni timman sha'riyah odgrywa ważną rolę. Rzadko jada się go samego. Służy jako neutralny, a przy tym ciekawy w smaku dodatek do dań z dużą ilością gęstego sosu, które w Iraku nazywa się margah (albo maraq).
Przy uroczystych okazjach i rodzinnych świętach wierzch ryżu bywa dekorowany. Kucharze sięgają po podsmażone na oleju migdały, orzeszki piniowe albo rodzynki (kishmish), które dodają daniu tekstury i odświętnego wyglądu.
Timman sha'riyah polubiłem zwłaszcza w Kurdystanie, gdzie po mistrzowsku wykorzystują do niego miejscowy kurdyjski ryż.
Smacznego!
