Churros: tradycyjne hiszpańskie smażone ciastka
Churros. Tak nazywają się tradycyjne hiszpańskie smażone ciastka, które powstają z ciasta na bazie mąki, wody i soli. Ciasto wyciska się specjalną prasą wprost do gorącego oleju, gdzie smaży się na złocisto. Efektem są długie, karbowane paluszki o chrupiącej skorupce i miękkim, puszystym wnętrzu. Po usmażeniu churros odkłada się na chwilę, żeby odsączyć nadmiar oleju.
Tradycyjnie churros podaje się z filiżanką gorącej czekolady, w której się je macza, choć niektórzy wolą je jeść same albo z dulce de leche, słodkim sosem podobnym do karmelu. Inni lubią je obtaczane w cukrze z cynamonem.

Historia churros
Teorii o powstaniu churros jest kilka. Jedna z nich mówi, że churros usmażyli po raz pierwszy hiszpańscy pasterze w górach. Szukali prostego sposobu na coś słodkiego z kilku składników. Inna teoria głosi, że churros przywieźli do Hiszpanii Portugalczycy, którzy zainspirowali się chińską smażoną potrawą "youtiao". Churros szybko stały się nieodłącznym elementem hiszpańskiej kuchni i kultury.
W XIX wieku w Madrycie zaczęły powstawać wyspecjalizowane czekoladziarnie, które zasłynęły churros i gorącą czekoladą. Lokale takie jak słynna czekoladziarnia San Ginés stały się ulubionymi miejscami spotkań mieszkańców i turystów. Dziś churros należą - obok tapas, paelli i sangrii - do najbardziej znanych hiszpańskich dań na świecie.

Gdzie spróbować churros
Lokale, które smażą i sprzedają churros, nazywa się zwykle "churrería" ("czureria"). Słowo "churrería" pochodzi od słowa "churro", a końcówka "-ería" oznacza po hiszpańsku miejsce, gdzie coś się wytwarza albo sprzedaje. W churreriach często dostaniesz też gorącą czekoladę do maczania churros albo inne specjały, jak "porras" (grubsze churros) czy "buñuelos" (smażone kawałki ciasta).
Miałem przyjemność spróbować autentycznych churros w słynnej czekoladziarni San Ginés w Madrycie (zob. Gdzie zjeść w Madrycie). Ta czekoladziarnia działa od 1894 roku i jest otwarta całą dobę. Porcja świeżo usmażonych churros z filiżanką gęstej czekolady kosztowała tu 4,50 EUR. Podczas podróży po Hiszpanii jadłem churros w wielu miejscach, ale te były najlepsze. W baskijskim mieście San Sebastián świetne churros zjesz na przykład w churrerii Santa Lucia (działa od 1956 roku).
Kiedy jada się churros
W Hiszpanii churros podaje się tradycyjnie na śniadanie, zwłaszcza w weekendy i święta. Wiele osób po zarwanej nocy funduje sobie churros z gorącą czekoladą jako późną nocną przekąskę albo wczesne śniadanie. Churros pojawiają się też często podczas festynów, na targowiskach i przy innych świątecznych okazjach.
Churros nie są tradycyjnym hiszpańskim deserem. Jeśli więc znajdziesz je w restauracyjnej karcie deserów, czym prędzej stamtąd uciekaj.
Ciekawostki o churros
- Nazwa "churros" pochodzi prawdopodobnie od rasy owiec churra, których rogi przypominają kształt tych ciastek.
- W Hiszpanii co roku odbywa się kilka festiwali poświęconych churros, na przykład Feria del Churro w Madrycie.
- Churros zdobyły popularność także w Ameryce Łacińskiej, gdzie często nadziewa się je dulce de leche (karmelizowanym mlekiem), czekoladą albo różnymi kremami.
- W 2019 roku w teksańskim San Antonio powstało rekordowe churro o długości 58,8 metra.
- Słowa "churro" używa się też przenośnie na określenie czegoś "powierzchownego, pustego". Na przykład "ese argumento es un churro" oznacza "ten argument jest do niczego".
Odpowiedniki churros na świecie
Churros mają swoje odpowiedniki w kuchniach na całym świecie:
- Youtiao (Chiny) - smażone ciasto o podobnym kształcie, podawane na słono. W Chinach chętnie jadałem je jako dodatek do śniadania.
- Quẩy (Wietnam) - quẩy podaje się często jako dodatek do zupy pho, w której się je macza. Chrupiąca konsystencja kontrastuje z miękkim makaronem ryżowym i dodaje zupie ciekawy wymiar smakowy. Quẩy bez problemu zjesz w praskiej Sapie.
Smacznego!